تبلیغات
دست نوشت های یک مهندس علوم دامی
دست نوشت های یک مهندس علوم دامی
به امید پیشرفت های چشمگیر جامعه دامپروری

لینکدونی

آرشیو موضوعی

فال حافظ

آرشیو

لینکستان

صفحات جانبی

← آمار بازدید

  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :

پیج رنک گوگل

پیج رنک سایت شما

پیج رنک

دانلود طرح های توجیهی کامل و قابل قبول در سیستم بانکی و مدیریتی کشور کاملا به رووز

LIST OF TESTS FOR INTERNATIONAL TRADE


The table below lists diagnostic tests in two categories: ‘prescribed’ and ‘alternative’. Prescribed tests
are required by the OIE Terrestrial Animal Health Code for the international movement of animals
and animal products and are considered optimal for determining the health status of animals. In the
Terrestrial Manual these tests are printed in blue. At present it is not possible to have prescribed
tests for every listed disease. Alternative tests are those that are suitable for the diagnosis of disease
within a local setting, and can also be used in the import/export of animals after bilateral agreement.
There are often other tests described in the chapters that may also be of some practical value in local
situations or that may still be under development.
Chapter No. Disease name Prescribed
tests
Alternative
tests
2.1.1. Anthrax – –
2.1.2. Aujeszky’s disease ELISA, VN –
2.1.3. Bluetongue Agent id., AGID,
ELISA, PCR
VN
2.1.4. Echinococcosis/Hydatidosis – –
2.1.5. Foot and mouth disease ELISA*, VN CF
2.1.6. Heartwater – ELISA, IFA
2.1.7. Japanese encephalitis – –
2.1.8. Leishmaniosis – Agent id.
2.1.9. Leptospirosis – MAT
2.1.10. New World screwworm (Cochliomyia
hominivorax) and Old World screwworm
(Chrysomya bezziana)
– Agent id.
2.1.11. Paratuberculosis (Johne’s disease) – DTH, ELISA
2.1.12. Q fever – CF
2.1.13. Rabies ELISA, VN –
2.1.14. Rift Valley fever VN ELISA, HI
2.1.15. Rinderpest ELISA VN
2.1.16. Trichinellosis Agent id. ELISA
2.1.17. Trypanosoma evansi infections (including
surra)
– –
2.1.18. Tularemia – Agent id.
2.1.19. Vesicular stomatitis CF, ELISA, VN –
2.1.20. West Nile fever – –
2.2.1. Acarapisosis of honey bees – –
2.2.2. American foulbrood of honey bees – –
* Please refer to Terrestrial Manual chapters to verify which method is prescribed.
List of tests for international trade
xii OIE Terrestrial Manual 2008
Chapter No. Disease name Prescribed
tests
Alternative
tests
2.2.3. European foulbrood of honey bees – –
2.2.4. Nosemosis of bees – –
2.2.5. Small hive beetle infestation
(Aethina tumida)
– –
2.2.6. Tropilaelaps infestation of honey bees
(Tropilaelaps spp.)
– –
2.2.7 Varroosis of honey bees – –
2.3.1. Avian chlamydiosis – –
2.3.2. Avian infectious bronchitis – ELISA, HI, VN
2.3.3. Avian infectious laryngotracheitis – AGID, ELISA, VN
2.3.4. Avian influenza Virus isolation with
pathogenicity
testing
AGID, HI
2.3.5. Avian mycoplasmosis
(Mycoplasma gallisepticum, M. synoviae)
– Agg., HI
2.3.6. Avian tuberculosis – Agent id.,
Tuberculin test
2.3.7. Duck virus enteritis – –
2.3.8. Duck virus hepatitis – –
2.3.9. Fowl cholera – –
2.3.10. Fowl pox – –
2.3.11. Fowl typhoid and Pullorum disease – Agent id., Agg.
2.3.12. Infectious bursal disease
(Gumboro disease)
– AGID, ELISA
2.3.13. Marek’s disease – AGID
2.3.14. Newcastle disease – HI
2.3.15. Turkey rhinotracheitis (avian
metapneumovirus)
– –
2.4.1. Bovine anaplasmosis – CAT, CF
2.4.2. Bovine babesiosis – CF, ELISA, IFA
2.4.3. Bovine brucellosis BBAT, CF,
ELISA, FPA

2.4.4. Bovine cysticercosis – Agent id.
2.4.5. Bovine genital campylobacteriosis Agent id. –
2.4.6. Bovine spongiform encephalopathy – –
2.4.7. Bovine tuberculosis Tuberculin test Gamma interferon test
2.4.8. Bovine viral diarrhoea Agent id. –
2.4.9. Contagious bovine pleuropneumonia CF, ELISA –
2.4.10. Dermatophilosis – –
2.4.11. Enzootic bovine leukosis AGID, ELISA PCR
2.4.12. Haemorrhagic septicaemia – Agent id.
2.4.13. Infectious bovine rhinotracheitis/
infectious pustular vulvovaginitis
Agent id. (semen
only), ELISA, PCR,
VN

List of tests for international trade
OIE Terrestrial Manual 2008 xiii
2.4.14. Lumpy skin disease – VN
Chapter No. Disease name Prescribed
tests
Alternative
tests
2.4.15. Malignant catarrhal fever – IFA, PCR, VN
2.4.16. Theileriosis Agent id., IFA –
2.4.17. Trichomonosis Agent id. Mucus agg.
2.4.18. Trypanosomosis (Tsetse-transmitted) – IFA
2.5.1. African horse sickness CF, ELISA Agent id. (real-time
PCR), VN
2.5.2. Contagious equine metritis Agent id. –
2.5.3. Dourine CF ELISA, IFA
2.5.4. Epizootic lymphangitis – –
2.5.5. Equine encephalomyelitis
(Eastern and Western)
– CF, HI, PRN
2.5.6. Equine infectious anaemia AGID ELISA
2.5.7. Equine influenza – HI
2.5.8. Equine piroplasmosis ELISA, IFA CF
2.5.9. Equine rhinopneumonitis – VN
2.5.10. Equine viral arteritis Agent id. (semen
only), VN

2.5.11. Glanders CF, Mallein test –
2.5.12. Horse mange – Agent id.
2.5.13. Horse pox – –
2.5.14. Venezuelan equine encephalomyelitis – CF, HI, PRN
2.6.1. Myxomatosis – AGID, CF, IFA
2.6.2. Rabbit haemorrhagic disease – HI
2.7.1. Border disease Agent id. –
2.7.2. Caprine and ovine brucellosis
(excluding Brucella ovis)
BBAT, CF Brucellin test, FPA
2.7.3/4. Caprine arthritis/encephalitis & Maedi-visna AGID, ELISA –
2.7.5. Contagious agalactia – –
2.7.6. Contagious caprine pleuropneumonia CF –
2.7.7. Enzootic abortion of ewes
(ovine chlamydiosis)
– CF
2.7.8. Nairobi sheep disease – –
2.7.9. Ovine epididymitis (Brucella ovis) CF ELISA
2.7.10. Ovine pulmonary adenocarcinoma
(adenomatosis)
– –
2.7.11. Peste des petits ruminants VN ELISA
2.7.12. Salmonellosis (S. abortusovis) – –
2.7.13. Scrapie – –
2.7.14. Sheep pox and goat pox – VN
2.8.1. African swine fever ELISA IFA
List of tests for international trade
xiv OIE Terrestrial Manual 2008
2.8.2. Atrophic rhinitis of swine – –
2.8.3. Classical swine fever (hog cholera) ELISA, FAVN,
NPLA

Chapter No. Disease name Prescribed
tests
Alternative
tests
2.8.4. Nipah virus encephalitis – –
2.8.5. Porcine brucellosis ELISA BBAT, FPA
2.8.6. Porcine cysticercosis – –
2.8.7. Porcine reproductive and
respiratory syndrome
– ELISA, IFA, IPMA
2.8.8. Swine influenza – –
2.8.9. Swine vesicular disease VN ELISA
2.8.10. Teschovirus encephalomyelitis (previously
enterovirus encephalomyelitis or
Teschen/Talfan disease)
– VN
2.8.11. Transmissible gastroenteritis – VN, ELISA
2.9.1. Bunyaviral diseases of animals (excluding
Rift Valley fever)
– –
2.9.2. Camelpox – –
2.9.3. Campylobacter jejuni and C. coli – –
2.9.4. Cryptosporidiosis – –
2.9.5. Cysticercosis – Agent id.
2.9.6. Hendra and Nipah virus diseases – –
2.9.8. Listeria monocytogenes – –
2.9.8. Mange – Agent id.
2.9.9. Salmonellosis – Agent id.
2.9.10. Toxoplasmosis – –
2.9.11. Verocytotoxigenic Escherichia coli – –
2.9.12. Zoonoses transmissible from non-human
primates
– –
Note: The tests prescribed by the Terrestrial Animal Health Code for the purposes of international trade are printed
in blue in this Terrestrial Manual.
Abbreviations
Agent id. Agent identification HI Haemagglutination inhibition
Agg. Agglutination test IFA Indirect fluorescent antibody
AGID Agar gel immunodiffusion IPMA Immunoperoxidase monolayer assay
BBAT Buffered Brucella antigen test MAT Microscopic agglutination test
CAT Card agglutination test NPLA Neutralising peroxidase-linked assay
CF Complement fixation PCR Polymerase chain reaction
DTH Delayed-type hypersensitivity PRN Plaque reduction neutralisation
ELISA Enzyme-linked immunosorbent assay VN Virus neutralisation
FAVN Fluorescent antibody virus neutralisation – No test designated yet
FPA

آینده كارخانجات جوجه كشی

ینده كارخانجات جوجه كشی

با توجه به رشد نسبتا سریع جوجه های گوشتی ، پس از تولد ، امروزه نقش كارخانجات جوجه كشی پر اهمیت تر و حیاتی تر از گذشته می باشد.در واقع تولید جوجه از زمانی شروع می شود كه تخم مرغ نطفه دار تولید می گردد ، بدین ترتیب جوجه ها حدود یك سوم از عمر خود را در ماشینهای جوجه كش می گذرانند. 
جوجه های گوشتی سریع الرشد نزدیك به 42 روز و یا كمتر به وزن مطلوب می رسند.حال با توجه به این مدت نسبتا كم نقش ماشینهای جوجه كشی روز بروز پر اهمیت تر می شود.آقای دكتر Donna در مقاله ای برای نشریه Poultry Digest انتظارات خود را از ماشینهای جوجه كشی برای رشد چنین جوجه هایی تشریح می نماید.آقای دكتر كریس ویلیام ، در مورد انتظاراتش از كارخانه جوجه كشی در آینده ، مقاله ای در مركز مطالعات جوجه كشی و تولید جوجه U.S.P.EA ارایه نمود.بعضی از این فعالیتها در خارج از كشور آمریكا توسط شركتهای مرغداری در حال انجام است كه همه آنها به جمع آوری سریع تخم مرغهای نطفه دار و خنك كردن آنها در مزرعه شروع می شود.این فعالیتها موجب می گردد كه تمام جنین ها وقتی در دستگاههای جوجه كشی چیده می شوند از نظر رشد در مرحله جنینی وضعیت یكسانی داشته باشند.او توضیح می دهد كه جمع آوری تخم مرغهای قابل جوجه كشی یكبار صبح و یكبار بعداز ظهر موجب می گردد كه تخم مرغی كه در ساعت 9 صبح تولید شده است ، قبل از جمع آوری تا حدی جنین آن رشد كرده باشد.چیدن تخم مرغها بر اساس اندازه آنها كمك زیادی به یكنواختی گله می نماید و این اجازه  را به پرورش دهنده میدهد كه درجه حرارت سالن خود را بر اساس وزن جوجه ها تنظیم نماید.او گفت جوجه های ریز نیاز به سالن گرمتری دارند تا جوجه های درشت و به عبارت دیگر احتیاجات حرارتی جوجه ها و پولت های ریز در هفته اول با احتیاجات حرارتی جوجه های درشت فرق میكند. 
طبق اظهارات ویلیام در حال حاضر در اروپا خیلی از كمپانی ها تخم مرغها را قبل از چیدن در جوجه كشی درجه بندی می كنند .جمع آوری سریع و سرد كردن تخم مرغهای نطفه دار و درجه بندی كردن آنها بر اساس اندازه و چیدن آنها در دستگاه جوجه كشی بر همین اساس موجب یكنواختی بسیار خوب گله تولیدی می گردد. 
قدم بعدی حذف نقاط گرم در دستگاه جوجه كشی می باشد ، شاید كنترل  دقیق شرایط محیطی در دستگاههای جوجه كشی تك سن قابل دسترس باشد.به نظر ایشان دستگاههای جوجه كشی تك سن امروزه در اروپا بصورت عمومی مورداستفاده قرار می گیرد وتحقیقات ثابت كرده است كه این دستگاهها درصد جوجه در آوری بهتری را دارا می باشند.هماهنگ كاركردن تمام این فاكتورها می تواند در دقیق بودن زمان جوجه در آوری موثر باشد و هر چقدر زمان جوجه در آوری مطلوب و دقیق و به موقع باشدجوجه ها سریع به آب و دان خواهند رسید و در نهایت موجب بهبود عملكرد گله خواهند شد.تخم مرغهای قابل جوجه كشی قبل از نوك زنی از ستر به هچر نقل می شوند.آقای ویلیام می گوید كه او پیش بینی می كند كه هچر و ستر به خاطر مسایل بهداشتی همیشه دو قسمت جداگانه كارخانه جوجه كشی باقی خواهند ماند.عمل انتقال برای تخم مرغها در روز 18 و برای تخم بوقلمونها در روز 25 انجام میپذیرد.زمان نقل از ستر به هچر فرصت مناسبی برای واكسیناسیون جنینی به وجود می آید. 
آقای ویلیام نحوه كار دستگاههای اتوماتیك تخم مرغ را در جوجه كشی های آینده توضیح میدهد.نخست تخم مرغها توسط گاری ستر به محوطه تخلیه منتقل میشوند.سپس یك سیستم اتوماتیك تخم مرغها را از گاری ستر تخلیه و آنها را در اختیار وسیله ای قرار میدهد كه تخم مرغهای جنین زنده را جدا میكند.این كار به وسیله درجه حرارت تخم مرغهای جنین زنده قابل تفكیك است چون تخم مرغهای جنین زنده دارای دمای بالائی بوده و گرما دفع میكنند.تخم مرغهای جنین مرده توسط گاری ستر به محل تخلیه منتقل و جزو ضایعات خارج می شوند.با استفاده از این سیستم تخم مرغهای جنین مرده در هر دو حالت یعنی در زمان واكسیناسیون و در زمان هچ كاهش میابد و كارخانه جوجه كشی هم میتواند تعداد هچرها را با توجه به درصد جوجه در آوری در نظر داشته باشد یعنی با توجه به اینكه فقط تخم مرغهای جنین زنده به هچر منتقل می شوند نیاز كارخانه جوجه كشی به دستگاه هچر كمتر از تعداد تخم مرغ چیده شده خواهد بود. 
تخم مرغهایی كه دارای جنین زنده هستند قبل از آماده شدن برای واكسیناسیون دقیقا ضد عفونی می شوند ضد عفونی تخم مرغها در این مرحله هدفی را كه یك پزشك قبل از تزریق محل مورد نظر را با پنبه الكل ضدعفونی میكند دنبال میكند.ضدعفونی كردن تخم مرغها موجب كاهش سطح عوامل بیماری زایی مثل سالمونلا ، كامپیلو باكترها در موقع تحویل جوجه ها به مزارع میگردد از این تخم مرغها می توان مقدار كمی از مایع داخل تخم مرغ را بیرون كشیده و از آن ، جهت تعیین جنسیت جوجه و ارزیابی سلامتی جوجه استفاده كرد سلامتی گله ما در نیز با توجه به آنتی بادی موجود در تخم مرغ قابل تشخیص است تخم مرغها تا تعیین جنس جنین نگهداری میشوند وسپس با توجه به جنس جدا سازی میگردند جوجه خروسها و جوجه مرغها با توجه به جنس آنها ممكن است برنامه واكسینا سیون جداگانه ای داشته باشند و در مرغهای تخم گذار لازم است جوجه خروسها معدوم شوند.یكی از كمپانی های اروپائی در سال 2001 امتیاز این كار یعنی عملیات تعیین جنسیت جنین را بدست آورد.كمپانی فوق اعلام كرده كه با استفاده از مقدار كمی از نمونه (محتویات تخم مرغ در زمان انتقال)قادر است با دقت صددرصد نسبت به جدا سازی جنس جوجه ها قبل از تولد اقدام نمایند تعیین جنس جوجه ها در حال حاضر بصورت دستی برای مرغهای تخم گذار –مرغهای مادر و بوقلمونها انجام میشود با استفاده از این روش به راحتی می توان نسبت به تعیین جنس جوجه های گوشتی نیز اقدام كرد.جوجه كشی های جدید باید طوری طراحی شوند كه بتوان این وسایل (Biomass) در آنها تعبیه شود ، ارجحیت یا مزایای تعیین جنسیت در طیور گوشتی در این است كه علاوه بر اینكه موجب یكنواختی گله می شود در عین حال عملكرد نیز بهبود می یابد.واكسیناسیون می تواند پس از تعیین جنسیت و حذف تخم مرغهای جنین مرده صورت پذیرد با این روش جوجه ها به موقع واكسینه شده و آماده پرورش خواهند شد و هزینه واكسن برای تخم مرغهای جنین مرده نیز از بین میرود.بیش از 80% از هشتاد بیلیون جوجه گوشتی كه در آمریكای شمالی تولید میشود بر علیه بیماری مارك به شكل فوق یعنی واكسیناسیون جنینی واكسینه میشود واكسیناسیون جنینی بر علیه بیماری گامبورو نیز در حال حاضر قابل دسترسی است بعضی از كمپانیها در حال حاضر روی واكسن كوكسیدیوز به روش فوق در شرایط مزرعه كار می كنند.ویلیام پیش بینی می كند كه در آینده توان آن را خواهیم داشت كه بتوانیم جنین را بر علیه انواع باكتریها از طریق كیسه هوایی واكسینه كنیم كه جنین در زمان نوك زدن بتواند مقداری از باكتری را بلع كرده و به این طریق واكسینه شود در نهایت چنانچه واكسیناسیون قبل از جوجه در آوری امكان پذیر گردد ، جوجه ها بلافاصله پس از تولد امكان ارسال به مزرعه را خواهند داشت زیرا كلیه كارها قبلا در دوره جنینی انجام شده و چون جوجه ها قبلا واكسینه شده اند بنابراین می توان سینی های هچر را بعنوان جعبه های جوجه مورد استفاده قرار دارد.جوجه كشی های آینده مطمئنا بیشتر اتوماتیك خواهند شد و این امكان را از طرفی به صنعت مرغداری خواهند داد كه مراحل مختلف كارخانه جوجه كشی را به خوبی كنترل نموده ، با توجه به پتانسیل ژنتیكی بسیار بالای آمیخته های امروزی  راندمان تولید بالاتر خواهد رفت.در پایان یادتان باشد جوجه كشی محلی است كه جوجه های گوشتی یك سوم عمر خود را در آن محل میگذرانند.

نقش دولت دربرنامه های كنترل و مبارزه و امنیت زیستی بیماریهای طیور


دكتر سید مهدی طباطبائی
                                                       دكتر سعید امیرحاجلو       (كارشناس بیماریهای طیور سازمان دامپزشكی)
مقدمه:
          رشد و توسعه صنعت طیور كشور بدون ایجاد و توسعه زیر ساخت های بهداشتی این صنعت اعم از اصلاح ناوگان حمل و نقل جوجه یكروزه، ناوگان حمل نهاده های اولیه دان طیور، ناوگان حمل كود مرغ، آزمایشگاههای تشخیص و تحقیق پیشرفته، تشكیل صندوق حمایت از مرغدار در مقابل بیماریهای نوظهور و اگزوتیك و  امنیت سرمایه گذاری را در این بخش تامین نخواهد كرد. زیرا تمامی سطوح صنعت طیور در مقابل بیماریهای عفونی بسیارآسیب پذیر بوده و ظهور احتمالی بیماری های فوق العاده واگیر مانند آنفلوانزای بسیار حاد -نیوكاسل ولوژنیك و گامبوروی بسیار حاد و غیره منجر به خروج سرمایه از این بخش و یا توقف رشد و یا توسعه ناموزون صنعت خواهد شد. تشخیص زود هنگام بیماریهای عفونی طیور و اعمال برنامه های كنترلی متناسب با آن بیماری، در كاهش خسارات اقتصادی بیماریها، جایگاه ویژه ای در امنیت سرمایه گذاری در صنعت طیور دارد.
         همه ساله، بیماریهای طیور اعم از بیماریهای ویروسی، باكتریائی، انگلی و قارچی و بیماریهای متابولیك و تغذیه ای خسارات اقتصادی قابل توجهی به صنعت طیور كشور تحمیل می كنند. اگرچه توسعه اقدامات امنیت زیستی و بكارگیریواكسن های موثر در مزارع لاین، اجداد و مادر منجر به كاهش چشمگیر بیماریهای بومی طیور مانند نیوكاسل، كوریزا، مارك، برونشیت عفونی، لارنگو تراكئیت، آبله، آنسفالومیلیت، پاستورلوز، مایكوپلاسموز و پولوروز و غیره شده است ولی برای رسیدن به كیفیت بهداشتی مطلوب در این مزارع و عرضه جوجه یكروزه با كیفیت بالا، بایستی تلاش های بنیادی مهمی جهت تقویت اقدامات امنیت زیستی در سطوح مختلف گله های مولد و برنامه های واكسیناسیون كارآمدتر، انجام داد.وقوع بیماریهای آنفلوانزا، نیوكاسل، برونشیت عفونی طیور، مایكوپلاسموز و كلی باسیلوز در گله های گوشتی و تخم گذار می تواند بنوعی بیانگر وجود نقص به درجات متفاوت در كنترل بیماریهای گله های مادر باشد. فلذا بازنگری در شیوه های مبارزه با بیماریهایطیور در گله های مولد و نیمچه های تخم گذار و گوشتی جهت افزایش تولید و بهره وری ضروری بنظر میرسد.
راهكارهای كنترل و مبارزه با بیماریهای طیور شامل:
الف :درمان
ب: پیشگیری با استفاده از داروها
ج: پیشگیری بهداشتی با استفاده از اقدامات امنیت زیستی
د: پیشگیری بیماریها با استفاده از واكسیناسیون
ت: كنترل مبتنی بر برنامه های ریشه كنی
ز:  انتخاب ژنتیكی می باشد.
 
الف  درمان :
         تجویز صحیح آنتی بیوتیك ها در صنعت طیور در شرایطی كه اقدامات قرنطینه ای- بهداشتی و امنیت زیستی و مدیریتی و اجرای برنامه های مناسب واكسیناسیون، برای جلوگیری از ورود و انتشار میكروارگانیسم های عفونی موثر واقع نشود بعنوان یك نیاز كلینیكی مطرح می باشد. زیرا پرورش متراكم طیور بشكل صنعتی منجر به انتشار سریع عامل بیماریزا در بین گله شده و درمان گله بر علیه بیماری مورد نظر با استفاده از آنتی بیوتیك های محلول در آب و یا مخلوط در دان، نه تنها موجب كاهش عوارض و خسارات اقتصادی بیماری می گردد بلكه موجب كنترل و كاهش خطر انتقال بیماری به گله های مجاور می شود. كلی باسیلوز و مایكوپلاسموز مهمترین بیماریهائی هستند كه غالبا جهت كنترل آنها از داروهای ضدباكتریائی استفاده می شود. باقیمانده های داروئی در گوشت مرغ یكی از عوامل محدود كننده مصرف دارو ها بحساب می آیند بنابراین زمان لازم برای قطع دارو قبل از كشتار كه توسط دفتر نظارت بر بهداشت عمومی تعیین میگردد بایستی دقیقا رعایت گردد. به همین جهت استفاده از هیبریدهای طیور با بازدهی بالا جهت كاهش طول مدت پرورش طیور گوشتی و ریشه كنی مایكوپلاسما در گله های مولد بمنظور كاهش مصرف داروهای ضد كلی باسیلوز و مایكوپلاسموز ضروری است.
 
ب- پیشگیری بیماریها با استفاده از دارو :
          اصولاً داروها برای پیشگیری استفاده می شوند. اصطلاح كوكسیدیوستات ها، توصیف كننده تركیباتی هستند كه انگل را نمی كشند ولی از رشد آن جلوگیری میكنند. همه ساله مقادیر بسیار زیادی از كوكسیدیوستات ها از گروههای مختلف داروئی از قبیل یونوفورها مانند موننزین و سالینومایسین، پیریدول ها مانند كلوپیدول، كینولون ها، بمنظور كنترل و مبارزه با بیماری كوكسیدیوز در نیمچه های پرورشی پولت تخم گذار و نیمچه های گوشتی مورد استفاده قرار می گیرد. استفاده از آنتی بیوتیك های مناسب در پیشگیری از بیماریهای كلی باسیلوز، سالمونلوز و مایكوپلاسموز همواره مورد توجه كلینیسین ها بوده است. ولی توسعه گله های عاری از مایكوپلاسما و سالمونلا مقدم بر پیشگیری داروئی است و در طی برنامه سوم توسعه كشور موفقیت های نسبی در این زمینه بدست آمده است. اخیرا برخی تولید كنندگان در كشورهای پیشرفته با مصرف واكسن های ضد كوكسیدیائی در گله های گوشتی عاری از مایكوپلاسما و سالمونلا با رعایت اقدامات امنیت زیستی در طول دوره پرورش از هیچ نوع دارو برای كنترل بیماریهای عفونی استفاده نمی كنند و گوشت مرغ عاری از هر نوع دارو به بازار عرضه می كنند.      
 
ج- پیشگیری بهداشتی با استفاده از اقدامات امنیت زیستی :
          برای رسیدن به حداكثر ظرفیت ژنتیكی در تولید جوجه یكروزه، تخم مرغ و گوشت و افزایش بهره دهی و بهره وری، حفظ و ارتقاء وضعیت بهداشتی گله های طیور، ضروری است. اصطلاح امنیت زیستی یا بیوسیكوریتی به آندسته از اقدامات بهداشتی- قرنطینه ای در سطوح بین المللی، ملی، منطقه ای و فارمی اطلاق می گردد كه مانع و یا كاهش ورود اجرام بیماریزا به مرغداری یا مرغداریها اعم از لاین، اجداد، مادر، تخم گذار و گوشتی ازطریق مرغداریهای مجاور و جوجه های یكروزه یا سایر طیور صنعتی و پرندگان اهلی و وحشی دیگر و جوندگان و حشرات را بهداخل فارممیگردد. در كشور ما عدم بكارگیری اقدامات امنیت زیستی توسط برخی از مرغداران گوشتی و ادامه پرورش طیور گوشتی در مرغداریهای بدون پروانه بهداشتی در دو دهه گذشته نه تنها آسیب پذیری آنها را در مقابل بیماریهای طیور بویژه كمپلكس های تنفسی مانند كلی باسیلوز، مایكوپلاسموز، برونشیت عفونی، نیوكاسل و آنفلوانزا و غیره افزایش داده است، بلكه بعنوان منبع بالقوه و بالفعل خطر برای مرغداریها با وضعیت بهداشتی مطلوب تلقی میگردد.وقوع بیماریهای قابلانتقال از طریق تخم مرغ مانند سالمونلوز، مایكوپلاسموز ، كم خونی عفونی و عفونت های رئو ویروسی و بیماریهای قابل انتقال از طریق هچری مانند نیوكاسل، برونشیت و آنفلوانزا می تواند بیانگر بكارگیری ناقص و عدم بكارگیری اقدامات امنیت زیستی در برخی از گله های مولد بوده باشد. بنابراین توسعه اقدامات بهداشتی- قرنطینه ای در سطوح مختلف صنعت طیور جهت ارائه جوجه یكروزه اجداد، مادر، پولت و گوشتی در كشور ضروری است. در این راستا همكاری تنگاتنگ سطوح مختلف صنعت طیور با دفتر مبارزه با بیماریهای طیور سازمان دامپزشكی و بالعكس جهت آموزش و بكارگیری اقدامات امنیت زیستی توسط مرغداران اجتناب ناپذیر می باشد
                 
د- پیشگیری بیماریها با استفاده از واكسیناسیون :
         در حال حاضر واكسن های متعددی برای مصرف طیور شامل واكسن های زنده، واكسن های تخفیف حدت یافته، واكسن های كشته و واكسن های نوتركیب جهت پیشگیری، كنترل و ریشه كنی بیماریهای طیور در دسترس است. كنترل بیماریهای مختلف از طریق واكسیناسیون در سطوح مختلف صنعت طیور بسیار موثر می باشد و نیاز به تدوین و طراحی برنامه های واكسیناسیون در مناطق و مزارع مختلف دارد. واكسن ها در شرایطی كه مقرارت بهداشتی- قرنطینه ای و امنیت زیستی بخوبی رعایت شوند بهترین كارائی و عملكرد را خواهند داشت. انتخاب و معرفی صحیح سالانه سویه های واكسینال، افزودن سویه های واكسینال جدید و یا حذف سویه های واكسینال بر اساس یافته های بالینی، كالبدگشائی و آزمایشگاهی برای كنترل بیماریهای طیور از اهمیت فوق العاده زیادی برخوردار می باشد. اخیرا برخی از شركت های تولید واكسن روش های جدید تجویز مانند داخل جنینی را برای واكسن های مارك و گامبورو طراحی كرده اند كه تخم مرغ های نطفه دار ماكیان در سن 18 روزگی در زمان انتقال از ستر به هچر واكسینه می شوند.تلقیح واكسن های برونشیت عفونی و نیوكاسل در یكروزگی به روش اسپری و هیپر ایمن كردن گله های مولد بر علیه بیماریهای نیوكاسل، برونشیت عفونی طیور و گامبورو در گله های مولد و همچنین واكسیناسیون گله های اجداد و مادر بر علیه بیماریهای كم خونی عفونی و رئوویروس ها از اهمیت حیاتی در كنترل این بیماریها برخوردار میباشند.
       امروزه با پیشرفت دانش بیولوژی مولكولی و واكسینولوژی، این امكان بوجود آمده كه ژنهای مربوط به ایمنی زائی ارگانیسم های بیماریزا را در درون ناقلینی (حامل) كه ویروس ها یا باكتریهای غیربیماریزا هستند بگنجانند و واكسن های جدیدی را تولید كنند. متعاقب تلقیح این واكسن ها به پرندگان، وكتور یا ناقل زنده حامل ژن خارجی در بدن میزبان تكثیر می یابد و بدین ترتیب ژن گذاشته شده درون آن نیز تكثیر یافته و باعث تحریك سیستم ایمنی می شود. علاوه بر ایجاد ایمنی در مقابل پروتئین هائی كه دستور ساخت آنها روی ژن گذاشته شده، در مقابل باكتری یا ویروس غیر پاتوژن ناقل نیز ایمنی بوجود می آید. در نتیجه نسل جدیدی از واكسن های طیور تحت عنوان واكسن های نوتركیب مانند واكسن نوتركیب آنفلوانزای طیور، واكسن نوتركیب آبله و لارنگو تراكئیت به بازار واكسن های طیور آمده و در آینده تعداد آنها افزایش خواهد یافت. این واكسن ها مجموعه مزایای واكسن های كشته از نظر بی ضرری و واكسن های زنده از نظر میزان اثر پذیری را دارا هستند. 
 
 
ذ  ریشه كنی :
          زمانی كه امكان محدود كردن انتشار عفونت از طریق كشتار و قرنطینه مرغداری فراهم باشد، ریشه كنی بهترین و مناسبترین شیوه كنترل بیماریهای عفونی طیور می باشد. ریشه كنی بیماریهای طیور در سطوح مختلف طیور اعم از لاین، اجداد، مادر، تخم گذار و گوشتی مطرح می باشد و بایستی طرح های ریشه كنی همیشه از گله های لاین بطرف نیمچه های تخم گذار وگوشتی انجام گردد. برنامه های ریشه كنی شامل آزمایش های مكرر و متناوب خونی و خارج ساختن پرندگان با واكنش مثبت از گله های پرورشی است. این عمل بایستی با رعایت استانداردهای بالای مدیریتی همراه با اقدامات شدید قرنطینه ای- بهداشتی و امنیت زیستی انجام گردد. گله های مولد معمولا قبل از شروع تخم گذاری مورد آزمایش قرار می گیرند در صورتیكه طی دو آزمایش متوالی بفاصله یكماه كاملا منفی باشند گله عاری از نظر بیماری مورد نظر شناخته می شود. و بدنبال آن با تكرار آزمایش ها، هر 45 روز یكبار عاری بودن گله در طول دوره پرورش تایید می گردد. هزینه های مربوط به ریشه كنی بیماریهای سالمونلوز، مایكوپلاسموز و لكوز معمولا توسط صاحبان مزارع طیور تامین می گردد. بدلیل انتشار فوق العاده زیاد بیماریهائی مانند نیوكاسل و آنفلوانزا بدلیل واگیری شدید آنها هزینه های ریشه كنی بایستی بشكل توامان توسط صنعت طیور و دولت پرداخت گردد و اعلام عاری بودنمنطقه، استان یا كشور از این بیماریها ضروری است.
          اجرای طرح كنترل مایكوپلاسموز در گله های مولد كشور در جریان برنامه سوم توسعه موجب كاهش تعداد گله های مثبت مایكوپلاسموز شده است. بعلاوه اجرای برنامه كنترل سالمونلا پولوروم-گالیناروم در گله های مولد منجر به ریشه كنی سالمونلا پولوروم -گالیناروم شده است. بدلیل بومی بودن بیماری نیوكاسل در كشور امكان ریشه كنی این بیماری بر خلاف كشورهای صنعتی وجود ندارد و بایستی برنامه های كنترلی مبتنی بر واكسیناسیون باشد.
 
 
 ز  ژنتیكی :
                رشد و توسعه اعجاب آمیز ژنتیك مولكولی و ایمنولوژی مولكولی و همچنین شناسائی بنیادین سیستم های دفاع ایمنولوژیكی پرندگان در دو دهه گذشته امكان توسعه هیبریدهای طیور مقاوم در مقابل بیماریهای عفونی از قبیل مارك، برونشیت، كوكسیدیوز و غیره و بیماریهای غیرعفونی مانند آسیت را در آینده نزدیك فراهم خواهد ساخت. بنابراین در انتخاب هیبرید های مورد نیاز كشور جهت تولید جوجه های یكروزه مادر و نیمچه های گوشتی و تخم گذار بایستی به مقاومت آنها در مقابل بیماریهای طیور توجه كرد. 
 
نقش دولت در كنترل بیماریهای طیور:
در حال حاضر در سطح دنیا حدود 10 میلیون تن گوشت مرغ جابجا میشود. كشور خودمان وارد كننده قسمت اعظم مواد اولیه خوراك طیور و نیز بخش قابل توجهی از مواد بیولوژیك منجمله واكسنهاست.
 در داخل كشور نیز سالانه نزدیك به 800 میلیون جوجه یكروزه و قریب به همین میزان مرغ پایان دوره و نیز حدود 3 میلیون تن كود مرغی جابجا میشود . همین جابجایی ها ، فراوانی تعداد میزبان ، موتاسیون مداوم عوامل بیماری ، مراقبت گسترده تولیدكنندگان و نیز دولت ها را می طلبد و طبیعی است كه هیچ كدام از دو بخش به تنهایی قادر به جلوگیری از ورود و گسترش اجرام بیماریزا ویا ریشه كن كردن آنها نیستند و همكاری مداوم و متقابل و علمی هر دو بخش لازم است.
   در شرایط ویژه كشورخودمان حلقه های تولیدی از مرغ لاین و اجداد و مادر گرفته تا مرغداریهای گوشتی و كشتارگاهها بهم پیوسته نیست و تحت مالكیت های جداگانه اداره میشود. به شكلی كه منافع آنها در بخش های مختلف كمتر بهم ارتباط دارد لذا وظیفه دولت در خصوص اجرای موازین بهداشتی و اقدامات امنیت زیستی سنگین تر میشود.
برای مثال رعایت بهداشت در كشتارگاهها ، شستشوی قفسهای حمل مرغ زنده بطور قطع در كاهش آلودگی در مرغداریها مؤثر است اما برای كشتارگاهها منافع خاصی ندارد. و صرفاً ایجاد هزینه میكند در این موارد نظارت دولت و اعمال ضوابط بهداشتی بر اساس دستورالعملهای از پیش تدوین شده كاملاً ضروری است.
برای اینكه موضوع بشكل اصولی تر روشن گردد باید گفت كه اساساً نقش دولت از جایی آغاز میشود كه:
 
1-     ایجاد هماهنگی بین بخش خصوصی جهت یك اقدام عمومی ، توسط خود بخش ممكن نباشد.
2-     اعمال ضوابط قانونی در كوتاه مدت برای یك تولید كننده مقرون به صرفه نباشد .
3-     تأمین منافع عموم تولید كنندگان باعث وارد آمدن خسارت به یك یا چند فرد شود.
4-     تولید كننده بخش خصوصی از عمق معضل و فاجعه بهداشتی كه قرار است رخ بدهد اطلاع نداشته باشد.
5-     شفاف سازی و اطلاع رسانی به نفع یك یا چند تولیدكننده نباشد.
6-     برقراری یك سیستم بهداشتی عمومی هزینه بسیار بالایی داشته باشد.
7-     تشخیص بیماری بویژه تشخیص بیماریهای اپیدمیك هزینه فوق العاده ای داشته باشد.
8-     نیاز به اقدام سریع و به موقع در خصوص كنترل بیماری با استفاده از قوه قهریه باشد.
9-     سرمایه گذاریهای بهداشتی و تشخیصی دیر بازده باشند.
بر این اساس و در شرایط ویژه كشور ما نقش دولت در امنیت زیستی صنعت طیور اختصاراً به شرح ذیل است.
 
1-     تدوین استانداردها و ضوابط اجرائی بهداشتی در بخش طیور و كلیه صنوف مرتبط با صنعت پرورش طیور
2-     ایجاد هماهنگی های لازم برای جلب همكاری به موقع دستگاههای قضایی و انتظامی جهت اعمال مقررات
3-     فراهم آوردن زمینه همكاریهای مشترك با بخش خصوصی
4-     برقراری سیستم مراقبت از بیماریها ، شامل بخش های مجهز تشخیصی آزمایشگاهی
5-     اطلاع رسانی به موقع به بخش خصوصی در موارد بروز اپیدمی ها
6-     كنترل و نظارت بهداشتی بر فراورده های طیور در مرغداریها ، كشتارگاهها ، مراكز فراوری و .....................
7-     كنترل بهداشتی كشتارگاهها و حمل ونقل مرغ استحصالی
8-     نظارت بر نحوه ارسال مرغ پایان دوره (گوشتی ، تخمگذار و مادر ) به كشتارگاهها
9-     كنترل كلیه مواد اولیه خوراك طیور ، مواد بیولوژیك ، داروها و واكسن های وارداتی و انواع طیور زنده وارداتی
10- برقراری پست های قرنطینه ای منطقه ای یا استانی با پشتیبانی تشكیلات قضایی و انتظامی
جهت كنترل حمل و نقل مرغ زنده ، تخم مرغ ، جوجه یكروزه ، محصول فرآوری شده آماده مصرف و كود مرغی
11- الزام به فرآوری كود مرغی بطوریكه در زمان حمل عاری از اجرام بیماریزا باشد.
12- اعمال ضوابط بهداشتی در كلیه واحدهای پرورش دهنده طیور ، بویژه مزارع پرورش مرغ اجداد و مادر
13- تعیین و اعمال ضوابط بهداشتی در خصوص كیفیت جوجه یكروزه بویژه با تكیه بر ابعاد بهداشتی آن
14- اعمال قرنطینه در واحدهایی كه دچار اپیدمی میشوند.
15- با عنایت به اینكه در مواقع بروز اپیدمی ها ، تشخیص دقیق و فوری و معدوم كردن گله ، راه حل اساسی جهت ریشه كنی بیماری است و بطور قطع خسارات فراوانی به تولیدكننده وارد می آورد وظیفه دولت ، نظارت دقیق اعمال قرنطینه بر معدوم كردن و پاكسازی محل های آلوده و پرداخت غرامت وارده به مرغداری میباشد.
16- سیاست ریشه كنی و نظارت بر مراحل بعدی به گونه ای باشد كه منجر به اختفای كانون های بیماری نشود.
17- آموزش مرغداران و كلیه صنوف وابسته در جهت اجرای دستورات بهداشتی. 
 
 
 
 
 
خلاصه كلام اینكه:
1-     مرغداران باید بدانند كه هیچكس بیشتر از خودشان نگران توفیق یا عدم توفیق آنها در پرورش طیور نیست. بر همین اساس از سایرین و دولت به اندازه منطقی انتظار داشته باشند.
2-     قطعاً اجرای برنامه های امنیت زیستی هزینه ها و دردسرهایی دارد كه در دراز مدت به نفع همه تولید كنندگان است.
3-     واكسیناسیون جایگزین اقدامات بهداشتی نیست.
4-     در اجرای برنامه های امنیت زیستی خجالت نكشیم.
5-     اختفای بیماری موجب ضرر به همه تولیدكنندگان است.
6-     آموزش برای همه تولید كنندگان ، صنوف مرتبط ، كارشناسان و مدیران و مطلع كردن سیاستمداران امری ضروری و حتمی است.
 
 
 
منابع:
1-     امنیت زیستی در صنعت طیور و نقش دولت و تولید كنندگان- دكتر سید مهدی طباطبائی
2-     برنامه توسعه چهارم دفتر مبارزه با بیماریهای طیور سازمان دامپزشكی
3-     كنترل بیماری و پژوهش و مانیتورینگ- انتشارات واحد آموزش و پژوهش سازمان اقتصادی كوثر

پرورش کبک

پرورش کبک
انبار تجهیزات:
محلی است برای نگه داری وسایل مختلف کبک داری و مساحت آن با توجه به بزرگی و کوچکی واحد پرورش، متغیر است. انبار تجهیزات می بایستی به گونه ای ساخته شود که کف آن از زمین های اطراف، بالاتر و کاملاً خشک باشد. بعضی از پرورش دهندگان انبار تجهیزات را از داخل تقسیم بندی نموده و بخشی از آن را با ورودی جداگانه به عنوان پارکینگ وانت یا تراکتور، مورد استفاده قرار می دهند.

اتاق کار و ساختمان سرایه دار:
با توجه به نیاز واحد و سلیقه کبک دار، می توان آن ها را طراحی نموده و ساخت.
کبک در شرایت طبیعی از اواسط اردیبهشت تا اواخر تیر تخم گذاری میکند نظر به این که پرورش کبک به صورت صنعتی مد نظر است تا توجیه اقتصادی داشته باشد لذا بایستی سیستم نور مصنوعی ، خوراک فورمول شده و جایگاه مخصوص با مدیریت قبل و بعد از شروع تخم گذاری تداوم تولید تخم در گله داشته باشیم . بنابر این داشتن 15-10 لوکس نور در طول دوره تخم گذاری از ملزومات شرایط نوری محصوب میشود.
پرورش کبک با خرید گله مولد مادر که در سن 5 ماهگی باشد شروع میشود پس از خرید گله مولد و نگه داشتن گله در یک سیکل 50 روزه نوری (توی لک بردن ) فعالیت کبک برای تخم گذاری اغاز میشود که این سن بهترین زمان برای تخم گذاری میباشد در ضمن کبک در هفت ماهگی به بلوغ جنسی و در چهار ماهگی به بلوغ وزنی میرسد . لازم به ذکر است برای شروع کار و موفقیت بیشتر تایین نژاد گله یکی از اساسی ترین گزینه ها میباشد که شرایط یک گله مطلوب در زیر ذکر مشود .
1- گله باید از لحاظ همخونی در حد F1 باشد به معنای ساده تر گله تهیه شده از یک لاین مادر اولیه بوده تا مراحل تکسیر، تولید و پرورش در حد استاندارد باشد و بازدهی مطلوب داشته باشد که این شاخص یکی از مهمترین گزینه های موفقیت میباشد.
2- تعداد تخم گذاری در هر دوره پرورش ( دوره 4 ماه )
3- مقاوم بودن گله مذکور در برابر بیماری ها ( شرایط آب و هوایی گرم و سرد )
4- نداشتن هیچ گونه نقص عضو پرنده ( حتی عیوب کوچک )
5- داشتن چنگال هایی بلند که موثر در جفت گیری و باعث بالا پردن درصد نطفه دار بودن تخم ها میشود
 
پرورش :
قبل از هر چیز, با فرض اینکه گله مولد در حال تخم گذاری می باشد, نحوه جمع آوری تخم ها به منظور جلوگیری از آسیب آنها در پی سرما یا گرمای بیش از حد, حائزاهمیت می باشد. باید به خاطر داشت که اگر تخم ها برای مدت طولانی در دمای زیر۴۰ درجه فارنهایت باقی بمانند ممکن است قابلیت رشد خود را از دست داده و از سوی دیگر در دمای تقریبی ۸۰ درجه فارنهایت شروع به رشد (تشکیل جنین) می نمایند که مطلوب به نظر نمی رسد زیرا هنگامی که تخم در دمای ۸۰ درجه در حال رشد می باشد, با جمع آوری و ذخیره آن در دمای توصیه ای ۶۰-۵۵ درجه فارنهایت, جنین ممکن است آسیب دیده و نهایتا تخم به حالت گندیده باقی بماند. جمع آوری تخم ها به طور متناوب مانع از کثیفی و آسیب دیدگی آنها می گردد. اما داشتن تعدادی تخم کثیف در مجموعه تخم های جمع آوری شده بدیهی به نظر می رسد. لذا باید آنها را با کاغذ سنباده نرم تمییز نمود. حتی المقدور از شستن تخم کبک ها جهت رفع آلودگی و کثیفی باید خودداری نمود زیرا امکان نفوذ باکتری ها و سایر ذرات مضر به داخل پوسته در طی زمان شستشو وجود دارد. در صورت انتخاب روش شستشو باید توجه داشت که آب مورد نظر برای شستن تخم ها گرم تر از دمای تخم باشد. در غیر این صورت, باکتری ممکن است بواسطه پوسته به داخل تخم جذب شود. تخم ها را باید در یک مکان خنک با تهویه مناسب در دمای ۶۰-۵۵ درجه فارنهایت ذخیره نمود. شایان ذکر است که تخم کبک را می توان برای مدتی طولانی قریب به سه هفته با درصدی کم از ضایعات نگه داری نمود. اما روند نرمال ست کردن تخم ها یک الی دوهفته بوده و در کل زمانی بیش تر ازسه هفته برای نگهداری تخم توصیه نمی گردد. چرخاندن تخم ها در طول دوره نگه داری الزامی و مورد نیاز نمیباشد اما در صورتی که بیش از یک هفته نگه داری شوند, آنگاه باید آنها را به طور متناوب چرخاند. به منظور حصول بهترین شرایط و بیشترین درصد هچ (جوجه گیری), باید یک دستگاه تمام اتوماتیک را تهیه و آنرا یک تا دو روز قبل از قرار دادن تخم ها در آن, راه اندازی و فعال نمود. در فاصله زمانی باقی مانده تا قرارگرفتن تخم ها داخل دستگاه باید وضعیت دستگاه را بررسی نموده و در نهایت دما و رطوبت را به حد مطلوب تنظیم نمود. در دستگاه, تخم ها در ۲۱ روز اول تحت دمای ۹۹/۵ درجه فارنهایت و رطوبت ۸۶ قرار گرفته و در روز ۲۱, بعد از انتقال به هچر, دما نیم درجه کاهش یافته و تا ۲۴ ساعت ثابت باقی می ماند. سرانجام در روز ۲۳ دما به ۸۹/۵ تقلیل می یابد. اما رطوبت از روز ۲۲ تا زمان هچ به %۹۰ افزایش می یابد. زیرا رطوبت بالا به جوجه ها کمک می نماید تا به راحتی از تخم خارج شوند.
ادامه :
تخم کبک به طور میانگین پس از ۲۴ روز به جوجه تبدیل می شود.اما بعضی از تخم ها در روز ۲۳و برخی در روز ۲۵ هچ می شوند. به منظور حذف تخم های جنین مرده و بدون نطفه, در روز ۸ و سپس در روز انتقال آنها از دستگاه ستر به هچر ( ۳ روز مانده به هچ), تخم ها تحت کندلینگ قرار می گیرند. پس از خشک شدن جوجه ها, آنها را از فضای هچر به فضای نگه داری (سالن پرورش) برده که دارای دستگاه مادر مصنوعی بوده و از قبل ضدعفونی شده است. باید توجه داشت که ظروف آبخوری و دانخوری به اندازه کافی در دسترس باشد. ظروف آبخوری باید دارای دهانه پهن و دیواره کم ارتفاع باشند. در غیر این صورت امکان خفگی جوجه ها وجود دارد. عمق آب نباید متجاوز از۲ سانتیمترباشد. جوجه ها باید به طور مداوم به آب خنک و تازه دسترسی داشته و ظروف مربوطه باید به طور روزانه تمییز و گندزدایی گردند. در مورد دستگاه های مادرمصنوعی, دما برای چند روز اول ۹۵-۹۰ درجه فارنهایت بوده و در هر هفته دما به ازای ۵ درجه کاهش یافته تا جوجه ها به سن یک ماهگی برسند. در این زمان نیاز مبرم به استفاده از دستگاه مادر مصنوعی محسوس نمی باشد. علاوه بر دستگاه مادر مصنوعی می توان از لامپ های حرارتی, بخاری های برقی و یا گرمکن های گازی و نفتی استفاده نمود. اما در ۲ مورد اخیر الذکر باید توجه داشت که در صورت استفاده, فضای پرورش باید از سیستم تهویه مطلوبی برخوردار باشد. در صورت نگهداری جوجه ها در سالن باید به خاطر داشت که کف سالن به خودی خود گرم نبوده و جوجه ها ممکن است با مشکل مواجه شده و دچار سرماخوردگی یا خفگی ناشی از روی هم ریختن شوند. لذا در بستر باید از کف پوش هایی همانند نرمه چوب, سیفال برنج, کاه و یا پوشال بسته بندی استفاده نمود. در پایان متذکر می گردد که جوجه ها برای هفته اول باید در نزدیکی منبع حرارتی قرار گرفته و حتی المقدر در قفس یا سالن مشبک ( توری کشی) نگهداری شوند.
 
مرگ جنین :
هچ یا (جوجه گیری) ناموفق را می توان در ۲ عامل تخم بدون نطفه و دیگری مرگ جنین جویا شد. به طوری که هر یک از این عوامل می تواند بعد از مرحله هچ یا با روش کندلینگ تشخیص داده شود. بدین منظور باید تخم های هچ نشده را جمع آوری و آنها را بررسی نمود. باید توجه داشت که ثبت تعداد دفعات مرگ جنین در تخم ها می تواند در تغییر و اصلاح روش کنونی جوجه کشی و نهایتا افزایش بهره وری موثر واقع شود.
مرگ جنین به طور قطع در دو زمان متفاوت از دوره جوجه کشی روی می دهد. یکی در ۳ روز اول جوجه کشی و دیگری در ۳ روز آخر مانده به زمان هچ. مرگ ناگهانی جنین قبل از زمان هچ در پی تغییر وضعیت زیستی جنین از محیط داخل تخم به فضای بیرون میباشد. در این حالت جوجه ممکن است با مشکلاتی همانند تنفس و جذب کیسه زرده مواجه گردد که گاهی اوقات کنترل رطوبت لازمه رفع این موانع میباشد. به طور نرمال از میان تخم های نطفه دار %۹۳ - %۸۸ و در حالت کلی هچ %۹۰ - %۸۵ تخم ها باید به جوجه تبدیل شوند. نظر به اینکه مرگ زودرس جنین در زمان شکل گیری ارگان های جنینی روی می دهد, رشد مناسب جنین در داخل تخم همراه با مشخصه های بارزی اعم از قرار گرفتن سر در زیر بال راست, بزرگی سلول هوا به اندازه کافی جهت قرار گرفتن جوجه در حالت مناسب برا ی هچ و عدم خشکی لایه و پوسته تخم (شالاز) در مدت زمان هچ جوجه می باشد. شایان ذکر است که باید به علائم خشکی, وضعیت نوک و فرم صحیح بال و پا توجه داشت و در صورت مشاهده هرگونه مورد غیر معمول, آن را به منظور تشخیص علل و اخذ راهکار های مطلوب در مراتب آتی, ثبت نمود. زیرا به موجب آن می توان درصد نطفه داری, جوجه گیری و همچنین درصد کلی تخم های هچ شده را محاسبه نمود. در پایان ذکر این نکته حائزاهمیت است که هرگونه تغییر در مقادیر ثبت شده یا پراکندگی میزان مرگ جنین می تواند به عنوان زنگ هشداری برای اصلاح به موقع مشکلات جزئی و جلوگیری از شیوع و تشدید آن تا حد بحرانی در نظر گرفته شود.
 
جوجه کشی و دستگاه جوجه کشی:
دوره جوجه کشی به مدت ۲۴ روز طول میکشد و لذا درجه حرارت ماشین جوجه کشی باید ۹۹/۸ درجه فارن هایت تنظیم و میزان رطوبت ۶۵ درصد تنظیم گردد . در روز هچ جوجه ها میزان رطوبت بایستی ۸۰ درصد باشد .
اگر رطوبت در هچر به اندازه کافی نباشد موجب خشک شدن پوسته داخلی تخم ها گشته و جوجه ها به سختی میتوانند پوسته داخلی و خارجی تخم را شکسته و از تخم خارج شوند صورت استفاده از ماشین های جوجه کشی معمولی گذاشتن پارچه ای خیس در داخل هچر و یا استفاده از مرطوب کننده های اتوماتیک در داخل دستگاه هچر الزامی است . ماشین های جوجه کشی تمام اتوماتیک که رطوبت و حرارت را به طور خودکار انجام میدهند توصیه می گردد. یکی از مسایل مهم در افزایش میزان هچ چرخش تخم ها در داخل ستر است . این عمل مانع از ان میشود تا جنین به سطح پوسته نزدیک و به ان بچسبد که در غیر این صورت ضمن پاره شدن شالاز تخم، موجب مرگ جنین خواهد شد . سیستم چرخش اتوماتیک ماشین جوجه کشی هر یک ساعت یکبار مانع از اشکال فوق شده و باعث ایجاد یک هچ موفق نیز خواهد شد .
 
هچ (جوجه گیری) :
مرحله هچ به ۲ یا ۳ روز آخر دوره جوجه کشی اطلاق گردیده که در این روزها جوجه ها پوسته تخم را شکسته و بیرون می آیند. در این زمان باید از چرخاندن تخم ها خودداری نمود. بدیهی است که در ۳ روزآخر باید تخم ها را از دستگاه ستر به دستگاه هچر انتقال داد. اما در صورت عدم دسترسی به هچر، باید تخم ها را از شانه های گرداننده ستر برداشته و آنها را در سبد های پلاستیکی یا فلزی هچر یا روی یک مقوای ضخیم قرار داد. در صورت استفاده از مقوا بایدتوجه داشت که جریان هوا را مسدود نکرده و یا با آب یا اجزای گرمازا تماس نداشته باشد. در این میان افزایش رطوبت حائز اهمیت بوده و آنرا می توان با قرار دادن یک ظرف آب یا افزایش سطح تبخیر دستگاه، به ۹۰% F رساند. زمان بیرون آمدن از تخم به قدرت و توانایی جسمی جوجه جهت شکستن پوسته بستگی دارد. در این هنگام جوجه ها همزمان با تقلا برای خروج از تخم مدتی را به استراحت به منظور بازیابی دوباره نیرو پرداخته که نباید جوجه را مرده فرض نمود. کل زمان هچ بین ۱۰ تا ۲۰ ساعت طول کشیده که در این مدت جای هیچ نگرانی نیست. اما در صورت تجاوز زمان به بیش از ۲۰ ساعت، آنگاه باید تخم های شکسته را بررسی نموده و حتی الامکان جوجه ها را بیرون آورد. هنگامی که جوجه ها از تخم بیرون می آیند باید در دستگاه باقی مانده تا خشک شوند. به منظور تسریع روند خشک شدن جوجه ها، تهویه باید افزایش یابد. زمانی که بیش از %۹۰ درصد جوجه ها خشک شوند، آنگاه باید آنها را از دستگاه برداشت و به بستر پرورش انتقال داد. اگر جوجه ها بیش از حد در دستگاه باقی بمانند ممکن است با خشکی عضلات مواجه شده و در مواقع بحرانی تلف شوند.تخم هایی که یک روز بیش تر از زمان مورد انتظار در دستگاه باقی مانده و جوجه نشده اند بعنوان ضایعات تلقی شده و باید حذف گردند. باید توجه داشت که کمک به جوجه جهت بیرون آمدن از تخم در اکثر مواقع بی نتیجه مانده و به مرگ جوجه منتهی می گردد. زیرا ممکن است کیسه زرده به طور کامل جذب نشده باشد و هنگام جداسازی جوجه از تخم پاره شود. جوجه های ضعیف در صورت بیرون آمدن از تخم باید از سایر جوجه ها جدا شده و به طور وی‍‍‍‍ژه تحت مراقبت قرار گیرند. زیرا زمانی که با سایر جوجه ها در شرایط عادی رها شوند، دوام نیاورده و تلف می گردند. در پایان متذکر می گردد که جوجه های ضعیف را هرگز نباید برای مولد منظور نمود زیرا ممکن است که خصایص ژنتیکی به سایر جوجه های حاصله از این مولد انتقال یابد.
جوجه های تازه از تخم خارج شده (یکروزه) این پرنده تقریبا ۱۳ تا ۱۴ گرم وزن دارند که به منظور تولید یک گله گوشتی یا مولد، پرورش می یابند. چنانچه هدف، پرورش کبک گوشتی باشد معمولا پرنده را تا ۲۰ هفتگی نگهداشته تا به وزن مورد نظر برسد و سپس به بازار عرضه می شود اما چنانچه هدف، پرورش گله تخمگذار باشد، بایستی پس از این ۲۰ هفته، گله را به مدت حداقل ۸ هفته وارد دوره تاریکی (خاموشی یا استراحت) کرد و بعد از آن می توان با تغذیه جیره های مخصوص دوره تولید، تخمگذاری را شروع نمود.

جوجه ریزی :
دو هفته اول پرورش از اهمیت خاصی برخوردار است لذا بایستی شروع خوبی داشت و به همین دلیل برنامه ریزی از قبل خیلی مهم تلقی میشود . بدین منظور جایگاه اولیه جوجه ها بایستی گرم و اب و غذا به راحتی در دسترس باشند . بنا بر این از صحت انجام کار کلیه ابخوری ها ، دانخوری ها و همچنین منابع گرما زا بایستی اطمینان حاصل نمود . زیرا جوجه ها در ده روز اول نمی توانند خود را با شرایط محیط وفق دهند . بنابر این منابع گرمازا از قبیل لامپ های الکتریکی لامپ های حرارتی و بخاری های نفتی و یا گازی از ملزومات بشمار میرود. بایستی در نظر داشت اگر جوجه ها در زیر مادر مصنوعی یکجا و در مرکز ان جمع شوند درجه حرارت کم است و اگر به اطراف پراکنده شوند درجه حرارت زیر مادر مصنوعی زیاد میباشد و بایستی حرارت را کم نمود حالت مطلوب پراکندگی یکنواخت زیر مادر مصنوعی میباشد.
عادت غذایی کبک در طبیعت عمدتاً دانه ها، برگ ها، میوه ها و گاها حشرات و ملخ می باشد اما در سیستم صنعتی از خوراک های کنسانتره ای فرموله شده شامل ذرت، کنجاله سویا و… استفاده می شود که بایستی برحسب نوع گوشتی یا مولد این پرنده، احتیاجات غذایی آنها تامین شود.
 کبک حیوانی است که نسبت به سایر طیور در مقابله با انواع بیماری های میکروبی و ویروسی بسیار مقاوم می باشد. و علی رغم پرورش سایر طیور که لازم است از داروهای متعددی استفاده شود، پرورش کبک به نسبت، بسیار ارگانیک تر صورت می گیرد.
میزان مصرف خوراک یک کبک مولد در حین تولید حدود ۳۰ گرم در روز است و به ازای هر ۷ کیلوگرم خوراکی که مصرف می کند، ۱ کیلوگرم گوشت تولید می کند؛ بنابراین اگر یک کبک گوشتی در زمان عرضه به بازار ۵/۰ کیلوگرم وزن داشته باشد حدودا ۵/۳ کیلوگرم خوراک مصرف کرده است.
 
سیستم های نگهداری:
۱- قفس
۲- بستر
که هرکدام از روش های نگهداری، مزایا و معایب خاص خود را دارد.
 
نسبت جفت گیری:
این پرنده ها در طبیعت تک همسر هستند یعنی به طور معمول هر کبک نر با یک ماده جفت گیری می کند اما در سیستم صنعتی، هر کبک نر می تواند با ۳ تا ۴ ماده آمیزش کند که میزان تخمگذاری و درصد جوجه آوری و سایر خصوصیات درحد مطلوبی است.
    
تخمگذاری:
در شروع تخمگذاری فاکتورهای بسیاری تاثیرگذارند که از جمله مهمترین آنها می توان به سن و وزن اشاره کرد چرا که اگر این دو، در آغاز دوره تخمگذاری کمتر از حد مطلوب باشند بدون شک میزان تخمگذاری، درصد باروری تخم ها و بسیاری از خصوصیات دیگر تخم را به طور منفی تحت تاثیر قرار می دهد که سن معمول شروع تولید را ۷ ماهگی به بعد بیان می کنند.
در شرایط طبیعی هر کبک بین ۲۰ـ۷ تخم در سال می گذارد، اما در سیستم صنعتی ۲ بار در سال تخمگذاری می کند که هر دوره تخمگذاری حدود ۴ ماه طول می کشد و پس از آن ۲ ماه دوره تاریکی (استراحت) را می گذرانند و سپس دوره تخمگذاری بعدی را شروع می کنند. هر کبک در اولین دوره تخمگذاری حدود ۳۰ تخم می گذارد. اما نکته حائز اهمیت این است که میزان تخمگذاری این پرنده ها در دومین و سومین سال تولید، به ترتیب بیشتر از سال های اول و دوم است اما از سال چهارم به بعد، میزان تخمگذاری، رفته رفته افت می کند.
    
ویژگی های منحصر به فرد گوشت کبک:
پروتئین های حیوانی مانند گوشت دام و طیور به دلیل داشتن مقادیر بالای عناصر کلسیم و فسفر، ویتامین های B کمپلکس، اسیدهای آمینه ضروری متیونین و لیزین و تعادل مناسب اسیدهای آمینه ضروری در مقایسه با منابع پروتئین گیاهی مانند سویا، ذرت و… ارزش بیولوژیکی بالاتری دارند. حال گوشت کبک نه تنها مضرات گوشت قرمز دام های بزرگ را که روزانه از سوی متخصصان پزشکی گوشزد می شود ندارد بلکه توانسته نیازهای مردم به تنوع گوشت سفید در بازار را برآورده کند و حتی به لحاظ طعم ومزه هم به بسیاری از گوشت های سفید همچون مرغ، بلدرچین و… ارجحیت دارد. چرا که گوشت این حیوان دارای طبیعت گرم بوده و زود هضم می باشد و خواص دارویی و درمانی فراوانی دارد که برای مثال می توان به موارد زیر اشاره کرد:
    
۱٫ تقویت قوای جنسی
۲٫ برطرف نمودن ضعف عمومی بدن و درد مفاصل
۳٫ تقویت حافظه (درمان فراموشی)
۴٫ تقویت سیستم گوارشی
۵٫ پیشگیری از ابتلا به عوارض قلبی و عروقی (به دلیل کلسترول بسیار پایین)
برخلاف تصور بسیاری افراد، خواص گوشت کبک پرورشی کمتر از نوع وحشی آن نمی باشد زیرا همان طور که اشاره شد در تغذیه این پرنده از مواد کاملا طبیعی استفاده می شود بنابراین گوشت حاصل، طعم و بوی طبیعی خود را حفظ می کند.
در جدول زیر، ارزش غذایی ۱۰۰ گرم گوشت کبک نشان داده شده است.
وجود مقدار زیادی از مواد معدنی در گوشت این پرنده نشان دهنده ارزش حیاتی آن است. مقدار پتاسیم این گوشت زیاد است و کلسیم، فسفر، منیزیم، آهن و گوگرد موجود در آن نیز می تواند نیاز بدن را تامین کند. کانی های موجود در این گوشت به خوبی جذب بدن می شود و به همین جهت زمینه مواد مورد نیاز بدن را در دسترس سلول قرار می دهد.
 
(امام موسی کاظم علیه السلام می فرمایند: گوشت کبک ساق را محکم می کند و تب را می برد)
 
لازم به توضیح است که علاوه بر گوشت کبک، مغز سر، جگر خام، زهره، بیضه و… این پرنده در درمان بیماری هایی هم چون یرقان، صرع، تقویت چشم و حافظه، لاغری و… نیز مفید است.
سعی کردیم در این شماره، شما را به طور اجمالی با اهداف و نحوه پرورش صنعتی و فرآورده های تولیدی این پرنده خاص در شرایط ایران آشنا کنیم امید است بتوانیم در شماره های بعدی اطلاعات جامع و با جزئیات بیشتری را در زمینه هریک از موارد پرورشی، تغذیه، تولیدمثل، اخذ مجوز راه اندازی واحدهای صنعتی پرورش کبک و… در اختیار شما قرار دهیم.
 
طرح پرورش کبک مادر و گوشتی : 
این طرح دارای فارم مادر ، گوشتی ، کشتارگاه و بسته بندی و سردخانه بوده و سیکل ان به صورت بسته از تولید تا عرضه را در پی خواهد داشت لذا سیستم مدیریتی ان از اهمیت بالایی برخوردار است. که هم به صورت صنعتی میتوان انجام داد و هم به صورت سنتی که طرح سنتی را با سرمایه خیلی کم میتوان انجام داد. 
 
توضیحاتی بابت پرورش : 
کبک در شرایط طبیعی از اواسط اردیبهشت تا اواخر تیر تخم گذاری میکند نظر به این که پرورش کبک به صورت صنعتی مد نظر است تا توجیه اقتصادی داشته باشد لذا بایستی سیستم نور مصنوعی ، خوراک فرمول شده و جایگاه مخصوص با مدیریت قبل و بعد از شروع تخم گذاری تداوم تولید تخم در گله داشته باشیم . بنابر این داشتن 15-10 لوکس نور در طول دوره تخم گذاری از ملزومات شرایط نوری محسوب میشود. 
پرورش کبک با خرید حداقل 3000 عدد تخم نطفه دار شروع میشود که جوجه های حاصل بعد از شش ماه پرورش و به عنوان گله مادر در سالن مربوط به گله مولد نگه داری شده و تخم های استحصالی جوجه های گوشتی و همچنین گله جای گزین برای مولدین را نیز شامل میشود. 
از 3000 تخم خریداری شده پس از ست کردن در داخل دستگاه جوجه کشی و پس از 25-26 روز ( 24 روز داخل ستری و 2 روز داخل هچر ) حد اقل 2300 قطعه جوجه یک روزه پیش بینی میشود که پس از طی دوره پرورش و کار جدا سازی نر ها و ماده شروع میشود. با احتساب تلفات در طول یک دوره پرورش به طور متوسط 2000 قطعه کبک نر و ماده در شروع تولید خواهیم داشت . با عنایت به نسبت 3 به 1 ماده به نر 700 قطعه کبک نر انتخاب و نگه داری شده . حدود 1300 قطعه ماده خواهیم داشت . بدین ترتیب گله مادر پایه تشکیل میشود. 
با توجه به این که هر قطعه کبک ماده در هر دوره 80 عدد تخم میگذارد با احتساب 65 در صد جوجه در آوری هر قطعه کبک ماده 52 قطعه جوجه تولید میکند 
1300 * 52 = 67600 
 
سیستم پرورشی : 
پرورش به 2 صورت در روی بستر و قفس امکان پذیر است. پرورش در روی بستر از هزینه اولیه کمی برخوردار بوده ولی بازده اقتصادی کمتری خواهد داشت در این روش سعی میشود که از پن بندی سالن جهت نگه داری جمعیت های 20 قطعه ای استفاده شود تا نزاع و جنگ میان گله کمتر باشد و به همان نسبت میزان نطفه داری تخم های تولیدی نیز افزایش پایان توجه است که در این سیستم مقدار تخم های تولیدی غیر قابل جوجه کشی افزایش یافته و میزان جوجه کشی نیز از حد پایین تری برخوردار است . 
در روش به شیوه قفس ضمن افزایش سرمایه ثابت از هر حیث بر سیستم اولی ترجیح داده میشود بدین صورت نسبت نر ها و ماده ، تولید تخم نطفه دار ، میزان خوراک مصرفی و کنترل بیماری و ... راحت تر و بهتر صورت میپذیرد مضافاً براین که تراکم در واحد سطح نیز افزایش یافته و تعداد بیشتری را میتوان پرورش و تولید نمود. 
 
پرورش کبک های گوشتی : 
به منظور پرورش کبک های گوشتی لازم است که از سالن و مادر مصنوعی استفاده شود . بدین منظور جوجه های یک روزه پس از انتقال از هچری به سالن پرورش منتقل و در زیر مادر مصنوعی قرار داده میشوند . درجه حرارت سالن 28 درجه و درجه حرارت زیر مادر مصنوعی 38 درجه سانتی گراد تنظیم میگردد . به ازاء هر هفته 8/2 درجه سانتی گراد از حرارت مادر مصنوعی کسر و نهایتا به 28 درجه سانتی گراد تقلیل میابد. استفاده از گارد در ابعاد 2*2 متر توصیه میگردد . دانخوری و آبخوری در داخل گارد قرار داده میشود . رطوبت داخل سالن باید 65 در صد تنظیم گردد تا از بروز مسائل و مشکلات پرورشی جلو گیری شود . جوجه های پرورشی پس از یک ماه به داخل قفس های پرورشی منتقل شده و به مدت 12 هفته در این سیستم پرورش داده شده و پس از زمان مقرر به کشتار گاه فرستاده میشوند . 
 
پرورش کبک های مولد : 
به منظور ایجاد گردش گاه در مواقعی که هوا مناسب است با استفاده از مجموعه باز که با توری محصور شده مناسب بوده و پیشنهاد میگردد به ازائ هر 4 قطعه یک متر مربع گردشگاه در نظر گرفته شود. 
 
جوجه کشی و ماشین جوجه کشی : 
دوره جوجه کشی به مدت 25-26 روز طول میکشد و لذا درجه حرارت ماشین جوجه کشی باید 8/99 درجه فارنهایت تنظیم و میزان رطوبت هم 65 درصد تنظیم گردد . در روز هچ جوجه ها میزان رطوبت بایستی 80 درصد باشد . 
اگر رطوبت در هچر به اندازه کافی نباشد موجب خشک شدن پوسته داخلی تخم ها گشته و جوجه ها به سختی میتوانند پوسته داخلی و خارجی تخم را شکسته و از تخم خارج شوند صورت استفاده از ماشین های جوجه کشی معمولی گذاشتن پارچه ای خیس در داخل هچر و یا استفاده از مرطوب کننده های اتوماتیک در داخل دستگاه هچر الزامی است . ماشین های جوجه کشی تمام اتوماتیک که رطوبت و حرارت را به طور خودکار انجام میدهند استفاده میشود.
یکی از مسایل مهم در افزایش میزان هچ چرخش تخم ها در داخل ستری است . این عمل مانع از ان میشود تا جنین به سطح پوسته نزدیک و به آن بچسبد که در این صورت ضمن پاره شدن شالاز تخم موجب مرگ جنین خواهد شد . سیستم چرخش اتوماتیک ماشین جوجه کشی هر یک ساعت یکبار مانع از اشکال فوق شده و باعث ایجاد یک هچ موفق نیز خواهد شد . 
 
جوجه ریزی : 
دو هفته اول پرورش از اهمیت خاصی برخوردار است لذا بایستی شروع خوبی داشت و به همین دلیل برنامه ریزی از قبل خیلی مهم تلقی میشود . بدین منظور جایگاه اولیه جوجه ها بایستی گرم و آب و غذا به راحتی در دسترس باشند . بنا بر این از صحت انجام کار کلیه آبخوری ها ، دانخوری ها و همچنین منابع گرما زا بایستی اطمینان حاصل نمود . زیرا جوجه ها در ده روز اول نمی توانند خود را با شرایط محیط وفق دهند . بنابر این منابع گرما زا از قبیل لامپ های الکتریکی لامپ های حرارتی و بخاری های نفتی و یا گازی از ملزومات بشمار میرود. بایستی در نظر داشت اگر جوجه ها در زیر مادر مصنوعی یکجا و در مرکز آن جمع شوند درجه حرارت و اگر به اطراف پراکنده شوند درجه حرارت زیر مادر مصنوعی زیاد میباشد و بایستی حرارت را کم نمود حالت مطلوب پراکندگی یکنواخت زیر مادر مصنوعی میباشد .

برنامه پیشنهادی سازمان دامپزشكی كشوردرمورد مصرف واكسنهای ضروری طیوردر ایران

برنامه پیشنهادی سازمان دامپزشكی كشوردرمورد مصرف واكسنهای ضروری طیوردر ایران

1. واكسیناسیون بر علیه بیماری نیوكاسل ( برای گله های پولت تخمگذار تجارتی) 
برنامه اول
یك روزه اسپری با واكسن B1
هشت روزه اسپری یا قطره چشمی B1
هجده روزه اسپری یا قطره چشمی لاسوتا
35-30 روزه قطره چشمی لاسوتا+ یك دز واكسن نیوكاسل كشته
15-13 هفتگی تزریق واكسن نیوكاسل كشته + یك قطره چشمی لاسوتا و یا سه روز پس از تزریق ، اسپری لاسوتا
برنامه دوم
ده روزه سویه B1 به صورت قطره چشمی + تزریق واكسن كاشته
هجده روزه سویه لاسوتا به صورت قطره چشمی یا اسپری
15-13 هفتگی تزریق یك دز واكسن كشته + قطره چشمی لاسوتا و یا سه روز پس
تزریق ، اسپری با لاسوتا
برنامه سوم
هفت روزه سویه B1 به صورت قطره چشمی یا اسپری
17-15 روزه سویه لاسوتا به صورت قطره چشمی یا اسپری
27-25 روزه سویه لاسوتا به صورت قطره چشمی
40-35 روزه تزریق یك دز واكسن كشته در عضله سینه
15-13 هفتگی تزریق یك دز واكسن كشته+ قطره چشمی سویه لاسوتا و یا سه روز پس از تزریق ، اسپری
1. واكسیناسیون بر علیه بیماری انسفالومیلیت (AE) 
برای گله های مادر گوشتی و تخمگذار 16-14 هفتگی به صورت آشامیدنی( اجباری)
برای گله های پولت تخمگذار 14-12 هفتگی به صورت آشامیدنی
1. واكسیناسیون بر علیه بیماری (E.D.S) 
برای گله های مادر گوشتی و تخمگذار 20-18 هفتگی یك دز در عضله سینه
برای گله های پولت تخمگذار 15-13 هفتگی تزریق یك دز در عضله سینه
1. واكسیناسیون بر علیه بیماری گامبورو 
برای گله های مادر گوشتی و تخمگذار 20-18 هفتگی تزریق یك دز در عضله سینه (اجباری)
1. واكسیناسیون بر علیه بیماری لارنگوتراكئیت 
برای گله های مادر وتخمگذار تجارتی 10-8 هفتگی به صورت قطره چشمی
توضیح :
1- مصرف واكسن فقط در مناطقی مجاز می باشدكه قبلا" بیماری به تأیید رسیده باشد.
2- در مناطقی كه خطر ابتلا بیشتر می باشد می توان واكسن را در سنین 50-40 روزه و حتی پایینتر به مصرف رسانیده . در این صورت لازم است 40-30 روز بعد واكسیناسیون تكرار شود.

1. واكسیناسیون بر علیه بیماری آبله 
برای گله های مادر و تخمگذار 10-8 هفتگی به صورت تلقیح در مثلث بال
توضیح :
مصرف واكسن در مناطقی كه خطر ابتلا بیشتر می باشد در سنین 50-40 روزه حتی پایینتر نیز امكان پذیر می باشد كه در این صورت لازم است واكسیناسیون 40-30 روز بعد تكرار گردد.
1. واكسیناسیون بر علیه بیماری كوریزا 
برای گله های مادر ، پولت وتخمگذاری تجارتی : 8-6 هفتگی تزریق یك دز در عضله سینه از واكسن كشته و تكرار در 12-10 هفتگی و یا بیشتر( قبل از تخمگذاری )
1. واكسیناسیون بر علیه بیماری برونشیت عفونی 
برای گله های نیمچه گوشتی
برنامه اول
یك روزه سویه H120 به صورت اسپری
21 روزه سویه H120 به صورت قطره چشمی یا آشامیدنی(ترجیحا" قطره چشمی)
برنامه دوم
هفته اول سویه H120به صورت قطره چشمی یا آشامیدنی(ترجیحا" قطره چشمی)
سه هفته بعد از نوبت اول به صورت آشامیدنی
برای گله های پولت تخمگذار
برنامه اول
یك روزه سویه H120 به صورت اسپری
برای مناطق متراكم
21 روزه سویه H120 به صورت اسپری ،قطره چشمی، آشامیدنی
60-50 روزه سویه H52 به صورت آشامیدنی
120-100 روزه تزریق یك دز واكسن كشته در عضله سینه M41
برنامه دوم
هفته اول سویه H120 به صورت اسپری، قطره چشمی، آشامیدنی
تكرار سه هفته پس از نوبت اول به صورت اسپری، قطره چشمی، آشامیدنی
60-50 روزه سویه H52 به صورت آشامیدنی
120-100 روزه تزریق یك دز واكسن كشته در عضله سینه M41
برای گله های مادر گوشتی وتخمگذار
برنامه اول
یك روزه سویه H120 به صورت اسپری
21 روزه سویه H120 به صورت اسپری، قطره چشمی، آشامیدنی
60-50 روزه سویه H52 به صورت آشامیدنی
20-18 هفتگی تزریق یك دز واكسن كشته سویه N41

1. واكسیناسیون بر علیه بیماری مارك 
تزریق 2/0 سی سی واكسن زنده در داخل هچری (اجباری)

1. ضوابط نگهداری و مصرف واكسن مارك سویه HVT(لیوفیلیزه ) 
1- از هر batch واكسن یك شیشه به عنوان نمونه برداشته و در یخچال نگهداری می نماییم تا در صورت هر گونه اشكال نسبت به آزمایش واكسن اقدام شود.
2- شرایط نگهداری واكسن و حلال مربوطه دقیقا" با توجه به توصیه سازنده واكسن باید در نظر گرفته شود.( وجود دماسنج كه نشان دهنده حداقل و حداكثر دما می باشد در محل دپوی واكسنها اجباری است .
3- وجود اتاق واكسن جهت آماده سازی واكسن در كلیه كارخانجات جوجه كشی كه نسبت به تزریق واكسن مارك در جوجه ها اقدام می نمایند اجباری است .
4- وجود یخچال جهت ذخیره سازی واكسن و حلال در خلال واكسیناسیون و اتوكلاو جهت استریل نمودن سرنگها در كارخانجات جوجه كشی الزامی است . ضمنا" وجود دستكش، ماسك ، عینك محافظ و انبرك خارج نمودن واكسن از تانك ازت و بن ماری در كارخانجاتی كه اقدام به تزریق واكسن مارك غیر لیوفیلیزه(frozen) می نمایند ضروری است
5- وجود یك نفر مسئول آماده سازی واكسن در اتاق واكسن در زمان واكسیناسیون الزامی است .
6- با توجه به اینكه حلال خارج از یخچال نگهداری می گردد (c"25-16) الزامی است كه یك روز قبل حلال و واكسن مارك را به یخچال واقع در كارخانه جوجه كشی ، منتقل نمود تا حلال نیز به درجه حرارتی برابر با واكسن مارك برسد.
7- ضروری است انتقال واكسن حل شده از داخل سرنگ به حلال به آرامی صورت پذیرد تا صدمه ای به ویروس زنده واكسن وارد نگردد.
8- برای حل كردن واكسن در حلال استفاده از سرنگ
9- بعد از انتقال واكسن حل شده از شیشه واكسن به داخل حلال باید حداقل یك بار دیگر داخل شیشه واكسن توسط حلال شستشو داده شود و در این مرحله از كار اطمینان حاصل گردد كه محتویات شیشه واكسن به طور كامل توسط سرنگ كشیده شده و به داخل حلال منتقل گردیده است .
10- مشخصات واكسن مصرف شده در جدول با عناوین زیر ثبت گردد.(تاریخ مصرف واكسن- نام شركت سازنده واكسن – نوع واكسن- شمارهbatch- تاریخ انقضا- شماره پارتی جوجه- نام خریداران)
11- الزامی است قبل از اتمام واكسن در حال مصرف نسبت به آماده ساختن شیشه بعدی واكسن (حلال + واكسن ) اقدام نگردد. ( به دلیل به حداقل رساندن زمان مصرف واكسن آماده شده )
12- سرنگهای خودكار(2 سی سی ) می بایست روز قبل و در پایان هر روز كاری تمیز و استریل گردد.
13- سر سوزن مصرفی (شماره 21 كوتاه 2/1 اینچ ) در زمان واكسیناسیون به ازای هر 1000 قطعه جوجه واكسینه شده می بایست تعویض گردد.
14- شیشه حلال محتوی واكسن درزمان واكسیناسیون می بایست بر روی پایه ای آویزان گردد. از قرار دادن شیشه محتوی واكسن در جیب و یا آویزان كردن آن بر روی گردن به لحاظ گرم شدن آن جدا" خودداری نمائید.
15- واكسن آماده شده می باسیت ظرف مدت نیم ساعت تا یك ساعت مصرف گردد.
16- در طول عمل واكسیناسیون صحت عمل سرنگهای خودكار لازم است در چندین مرحله كنترل گردد تا دقیقا" مقدار2/0 سی سی به ازای هر قطعه تزریق شود.
17- جعبه های حمل جوجه یكروزه باید نو بوده و پس از آماده شدن و قبل از مصرف می بایست با استفاده از گاز فرمالدئید ضد عفونی گردد( به جهت جلوگیری از آلوده شدن جوجه های یكروزه) توصیه می گردد در هر كارخانه جوجه كشی یك اتاق با ظرفیت مناسب جهت ذخیره جعبه های حمل جوجه وجود داشته باشد.
18- ماشینهای حمل جوجه می بایست قبل از بارگیری به طور كامل شستشو و ضد عفونی گردند.
19- ماشینهای حمل ویژه جوجه یكروزه باید دارای سیستم (Air conditioner) باشند.
20- در مواردی كه فارم پرورش دهنده جوجه یكروزه تخمگذار نزدیك كارخانه جوجه كشی قراردارد.( با فاصله زمانی 2-1 ساعت) توصیه می گردد كه جوجه های تولید شده پس از واكسیناسیون در طول شب در كارخانه جوجه كشی نگهداری شوند و صبح روز بعد به مرغداری ارسال گردند(به جهت اینكه ویروس واكسن فرصت كافی جهت تكثیر را داشته باشد.)
21- جعبه های مخصوص حمل جوجه یك روزه پس از تخلیه جوجه ها در مرغداری می بایست حتما" سوزانیده شود.
22- نكته مهم : واكسیناتورهایی كه به امر تزریق واكسن مارك مشغولند ، باید ورزیده و دارای حوصله و دقت و علاقمندی به كار و احساس مسئولیت فردی باشند.
1. واكسیناسیون بر علیه بیماری پاستورلوز طیور 
5-4 هفتگی تزریق یك دز واكسن در عضله سینه
تكرار 3-2 هفته بعد
1. شرایط واكسیناسیون گله های مرغ مادر در سن 45-40 هفتگی 
1- واكسیناسیون گله مرغ مادر می بایستی از ساعت 5 بعد ازظهر (زمان قطع و یا حداقل تولید تخم مرغ نطفه دار در روز) و یا در شب صورت پذیرد.
2- در سیستم هوادهی به سالن هیچگونه تغییری حاصل نگردد.
3- نور سالن باید به اندازه ای باشدكه كارگران و گروه واكسیناتور بتوانند بدون كمترین استرس وارد آمده به گله نسبت به انجام امور مربوطه اقدام نمایند و همچنین گله مرغ مادر دچار اضطراب نگردد.
4- كارگرانی كه اقدام به گرفتن مرغ یا خروس می نمایند باید مراقب باشند كه هیچگونه ضربه ای به آنها وارد نشود تا منجر به عارضه egg peritonit نگردد.
5- پس از گرفتن مرغان مادر به هیچ عنوان آنها را به طور آویزان از پا(سر و ته) نباید نگه داشت زیرا در رفتگی وتر آشیل و مشكلات Leg problem حتما" اتفاق خواهد افتاد.
6- با استفاده از كف دست چپ كه در زیر عضله سینه قرار خواهد گرفت و گرفتن دو پا به طور محكم توسط دست راست می توان نسبت به حمل مرغان اقدام نمود.
7- با توجه به بند 6 در زمان تزریق واكسن می توان با دست چپ دو بال را محكم گرفته و با كمی چرخش قسمت سینه مرغ توسط واكسیناتور رویت خواهد شد.
8- 5/0 سی سی از محلول روغنی واكسن گامبور كه حاوی یك دز از آنتی ژن مورد نظر می باشد به صورت زیر جلدی و یا در عضله سینه و یا ران ( محل تزریق بسته به توصیه كارخانه سازنده واكسن می باشد) تزریق می گردد.
9- كلیه لوازم تزریق می بایستی استریل گردد. هر سر سوزن در مورد 50 قطعه مرغ به كار خواهد رفت و سپس باید تعویض گردد.
10- پس از تزریق ، مرغ مادر را به آرامی روی بستر قرار دهید.
1. واكسیناسیون بر علیه بیماری نیوكاسل (برای گله های گوشتی) 
برنامه اول
9-7 روزه قطره چشمی یا اسپری با قطرات درشت با سویه B1
18-15 روزه قطره چشمی یا اسپری با قطرات درشت با سویه لاسوتا
30-28روزه به صورت اسپری
برنامه دوم : برای مناطق بسیار آلوده
1 روزگی اسپری با قطرات درشت سویه B1
9-7 روزگی قطره چشمی یا اسپری با قطرات درشت با سویه لاسوتا
19-17 روزگی قطره چشمی یا اسپری با قطرات درشت با سویه لاسوتا
توضیح : در صورت وجود عوارض تنفسی می توان واكسن نوبت سوم را به صورت آشامیدنی مصرف نمود.
برنامه سوم:
10-9 روزگی واكسن نیوكاسل سویه B1 به صورت قطره چشمی همراه با تزریق 3/0 میلی لیتر واكسن كشته نیوكاسل در عضله سینه
18-17 روزگی واكسن نیوكاسل لاسوتا به صورت قطره چشمی

1. برنامه واكسیناسیون پیشنهادی سازمان دامپزشكی كشوربا واكسنهای موجود (سویه Intermediate) در مناطق high risk با آلودگی بالا و مناطق low risk با آلودگی پایین. 
تقسیم بندی مناطق :
1- وفور عوامل مساعد كننده برای بروز و شیوع بیماریها در منطقه (hihg risk)
2- محیط و عوامل غیر محیطی نا مساعد و یا ضعیف برای بروز بیماریها در منطقه (low risk)

منطقه high risk منطقه low risk
1- تراكم جمعیت طیور پرورشی بسیار بالا كم یا غیر متراكم
2- تعداد مرغداریها در منطقه فراوان پراكنده یا اندك
3- وجود گله های پرورشی چند سنی در منطقه فراوان وجود ندارد
4- وجود گله های تخمگذار (مادر و تجارتی ) فراوان وجود ندارد یا بسیار اندك
همجوار گله های نیمچه گوشتی
5- سطح مدیریت مرغان غالبا" ضعیف در حد انتظار وخوب
6-تعداد كانون بیماری در ماه وشدت آلودگی چشمگیر كم وغیر قابل ملاحظه
7- نقل و انتقالات در منطقه فراوان غیر قابل ملاحظه
8- موقعیت جغرافیایی منطقه مساعد ومحسوس غیر مساعد و یا نا محسوس
جهت شیوع و انتشار بیماریها

جدول برنامه واكسیناسیون علیه بیماری گامبورو و با استفاده از واكسن BUR-706
در مناطق low risk
ردیف روش واكسیناسیون سن واكسیناسیون
1 قطره چشمی یك روزه
2 قطره چشمی یازده روزه
3 قطره چشمی بیست ویك روزه
4 قطره چشمی یا آشامیدنی سی ویك روزه
ردیف 1 تا 3 برای نیمچه گوشتی و ردیف 1 تا 4 برای پولت (تخمگذار) در نظر گرفته شده است.

جدول برنامه واكسیناسیون بر علیه بیماری گامبور و با واكسن Bur-2,d78
در مناطق High risk
ردیف روش واكسیناسیون سن واكسیناسیون
1 قطره چشمی 14-12 روزه
2 قطره چشمی 21-19 روزه
3 قطره چشمی 28-26 روزه
4 آشامیدنی 35-33 روزه
برنامه 3-1 برای نیمچه های گوشتی و برنامه 401 برای پولت (تخمگذار) در نظر گرفته شده است .

جدول برنامه واكسیناسیون بر علیه یبماری گامبورو با واكسن d-75 و یا BUR-2 در مناطق
LOW Risk
ردیف روش واكسیناسیون سن واكسیناسیون
1 قطره چشمی 24-12 روزه
2 قطره چشمی 24-22 روزه
3 قطره چشمی + آشامیدنی 34-32 روزه
برنامه 2-1 برای نیمچه های گوشتی و برنامه 3-1 برای پوات ( تخمگذار) در نظر گرفته شده است .

برنامه پیشنهادی واكسیناسیون گامبورو در گله های مادر در كلیه مناطق
ردیف روش واكسیناسیون سن واكسیناسیون
1 قطره چشمی 12 روزه
2 قطره چشمی 22 روزه
3 قطره چشمی یا آشامیدنی 32 روزه
4 تزریق واكسن گامبور زیر جلد 19-18 هفته
5 تزریق واكسن كشته گامبورو زیر جلد 45-40 هفته

جدول برنامه واكسیناسیون بر علیه بیماری گامبورو با استفاده از واكسن BUR-706 و واكسن كشته گامبورو در مناطق high risk
ردیف روش واكسیناسیون سن واكسیناسیون
1 قطره چشمی یك روزه
2 قطره چشمی + تزریق یازده روزه
0.2 ml واكسن كشته
3 قطره چشمی بیست ویك روزه
4 قطره چشمی یا آشامیدنی سی ویك روزه
برنامه 2-1 برای نیمچه های گوشتی و 4-1 برای گله های پولت در نظر گرفته شده است.
جدول برنامه واكسیناسیون بر علیه بیماری گامبورو با واكسن d-78 و یا BUR و واكسن كشته
در مناطق High risk
ردیف روش واكسیناسیون سن واكسیناسیون
1 قطره چشمی 14-12 روزگی
2 تزریق ml2/0 واكسن كشته 14-12 روزگی
3 قطره چشمی 24-22 روزگی
4 قطره چشمی یا آشامیدنی 34-32 روزگی
برنامه 2-1 برای نیمچه های گوشتی برنامه 3-1 برای پولت (تخمگذار) در نظر گرفته شده است

 
  • تعداد صفحات :48
  • 1  
  • 2  
  • 3  
  • 4  
  • 5  
  • 6  
  • 7  
  • ...  
 

چکنه سفلی

مدیریت وب سایت : مدیریت سایت (مهندس مهدی صبوری)

آخرین پست ها

جستجو

نظرسنجی

  • شما بازدید کننده ی گرامی این وب سایت را در چه سطحی ارزیابی می کنید؟






نویسندگان


استخاره آنلاین با قرآن کریم


چت

تعبیر خواب آنلاین


  • خنثی